Podcast Lepiej Teraz

Londyn, styczeń 1774 roku. Najsłynniejszy uczony Ameryki stoi sam w sali pełnej lordów.

Przez ponad godzinę słucha obelg, a sala śmieje się z niego na głos. Nie odpowiada ani słowem. Ma 68 lat i właśnie traci wszystko, na co pracował w Anglii.

Co robi człowiek, którego publicznie zmieszano z błotem? I czy po siedemdziesiątce da się jeszcze zacząć od nowa, w obcym kraju i w obcym języku?

To odcinek dla każdego, kto kiedyś został upokorzony i nie wiedział, co zrobić ze złością. I dla każdego, komu się wydaje, że na wielkie zmiany jest już za późno.

W tym odcinku:
Godzina, w której sala śmiała się z jednego człowieka
Tajemnica piwnicy przy Craven Street
Partie szachów, które nie były tylko szachami
List pełen wściekłości do przyjaciela sprzed trzydziestu lat
Jedno łóżko, otwarte okno i John Adams
Futrzana czapka wśród upudrowanych głów Paryża
Szpiedzy w domu i jedna prosta zasada
Garnitur, który czekał na swój dzień

Projekt Franklin: (8 spotkań 1:1 z metodami Franklina w Twoim życiu): https://www.porannik.pl/p/projekt-franklin

ŹRÓDŁA
Źródła pierwotne (cytaty w przekładzie z angielskiego):Franklin’s Account of His Audience with Hillsborough, 16 I 1771, Founders Online
The Autobiography of Benjamin Franklin, cz. I (Twyford 1771), Project Gutenberg / Standard Ebooks
Benjamin Franklin do Josepha Priestleya, 19 IX 1772, Founders Online
Benjamin Franklin do Williama Franklina, 6 X 1773, Founders Online
Franklin’s Public Statement about the Hutchinson Letters, 25 XII 1773, Founders Online
The Reply of Homo Trium Literarum, 16 II 1774, Founders Online
Journal of Negotiations in London, 22 III 1775, Founders Online
Benjamin Franklin do lorda Bessborough, 16 III 1775 (z relacją Josepha Priestleya), Founders Online
Benjamin Franklin do Williama Strahana, 5 VII 1775, Founders Online
Benjamin Franklin do Josiaha Quincy’ego, 15 IV 1776, Founders Online
Autobiografia Johna Adamsa, IX 1776 i IV 1778, Founders Online / Massachusetts Historical Society
Thomas Jefferson, „Anecdotes of Doctor Franklin”
Benjamin Franklin do Mary Hewson, 12 I 1777, Founders Online
Benjamin Franklin do Emmy Thompson, 8 II 1777, Founders Online
Juliana Ritchie do Franklina, 12 I 1777, i odpowiedź Franklina, 19 I 1777, Founders Online
The American Commissioners: A Public Announcement, 4 XII 1777, Founders Online
Biografie i opracowania:Walter Isaacson, „Benjamin Franklin: An American Life”
H.W. Brands, „The First American”
Stacy Schiff, „A Great Improvisation”
Carl Van Doren, „Benjamin Franklin”
Sheila L. Skemp, „The Making of a Patriot: Benjamin Franklin at the Cockpit”
Archiwa i internet:founders.archives.gov
Benjamin Franklin House, Londyn: „Craven Street Bones”
masshist.org (Adams Papers)
librarycompany.org

Subskrybuj mój nowy kanał podcastowy Radek Budnicki na Spotify: znajdziesz tam moje solowe lekcje, refleksje i wywiady.

W 1757 roku 51-letni drukarz z kolonii wsiadł na statek do Anglii „na kilka miesięcy”.
Zostawił w domu żonę, która bała się morza, i wysiadł w kraju, w którym nikt nie traktował poważnie ludzi z prowincji. 12 lat później był najsłynniejszym Amerykaninem w Europie.To opowieść o tym, jak zacząć nowy rozdział po pięćdziesiątce i jak zamieniać strach w projekt. O tym, jak ręczyć za siebie tak, żeby uwierzył w to nawet najpotężniejszy lord, i jak w jedną zimową godzinę odwrócić własny błąd.

W tym odcinku:
Noc, w której statek pędził prosto na skały
6 tygodni „najgęstszego” szczęścia i doktor bez matury
✍️ Rozmowa w bocznym pokoju, po której wygrał sprawę z Pennami
Doba, w której był żołnierzem, doradcą, dyktatorem i znów nikim
🏛 174 pytania w parlamencie imperium
Czego kapitanowie poczty nie chcieli usłyszeć od rybaków
Cena lat spędzonych z dala od domu

Na końcu odcinka niespodzianka dla tych, którzy chcą Franklina nie tylko słuchać, ale i przećwiczyć.

Projekt Franklin: 
(8 spotkań 1:1 z metodami Franklina w Twoim życiu)

Źródła pierwotne (cytaty w przekładzie własnym z angielskiego):
„The Autobiography of Benjamin Franklin”, rozdz. XIX (Standard Ebooks / Project Gutenberg): postój w Nowym Jorku, statek przeładowany na dziobie, noc z latarnią, mgła nad Falmouth, Stonehenge i Wilton, przyjazd do Londynu 27 VII 1757, rada Fothergilla, spotkanie u Thomasa Penna, scena z lordem Mansfieldem, komisja potwierdzająca uczciwość podatku
Autobiografia, rozdz. XIII: dochód z poczty „trzy razy większy niż poczta w Irlandii”
Autobiografia, rozdz. I i IX: errata i „drugie wydanie”, zdanie o wysiłku, który uczynił go lepszym i szczęśliwszym
List do Deborah Franklin, 2 VI 1757, Founders Online
List do Johna Lininga, 17 VI 1758 (eksperyment z eterem w Cambridge), Founders Online
Inskrypcje nagrobne z Ecton, VII 1758, Founders Online
List do lorda Kamesa, 3 I 1760 („najgęstsze szczęście”), Founders Online
David Hume do Franklina, 10 V 1762, Founders Online
List do Petera Collinsona, 19 XII 1763 (podróż pocztowa, wybite ramię), Founders Online
List do Johna Fothergilla, 14 III 1764 („w ciągu doby”), Founders Online
„The Examination of Doctor Benjamin Franklin”, 13 II 1766, pytania 31, 36, 83, 173-174, z przypisami o pytaniach przygotowanych z przyjaznymi posłami, Founders Online
List do Mary Stevenson, 14 IX 1767 (Paryż, Wersal), Founders Online
List do Anthony’ego Todda, 29 X 1768 (Prąd Zatokowy, Folger), Founders Online; relacja Folgera o „prostych amerykańskich rybakach” według późniejszych „Maritime Observations” Franklina (1785)
Źródła wtórne: 
Walter Isaacson, „Benjamin Franklin: An American Life”;
H.W. Brands, „The First American”;
Carl Van Doren, „Benjamin Franklin”;
Library of Congress i Smithsonian o mapie Prądu Zatokowego;
strona wsi Ecton o wizycie z 1758 roku.

Subskrybuj mój nowy kanał podcastowy Radek Budnicki na Spotify: znajdziesz tam moje solowe lekcje, refleksje i wywiady.

W 1748 roku Franklin rzucił biznes, żeby mieć czas na naukę. 7 lat później ręczył własnym majątkiem za 150 wozów brytyjskiej armii i dowodził budową fortu na zaśnieżonej granicy.
To opowieść o cenie, jaką płaci się za to, że potrafi się wszystko i o dniu, w którym wsiadł na statek „na kilka miesięcy”, a wrócił dopiero po prawie 18-stu latach.

To dziesiąta część biografii Benjamina Franklina w podcaście „Lepiej Teraz”.
Druga połowa dekady, w której najsłynniejszy naukowiec kolonii został wciągnięty w cudzą wojnę: rysował pierwsze polityczne karykatury, zdobywał wozy, budował forty i odkrywał, że mistrzostwo nie daje wolności, tylko ją odbiera.

W tym odcinku:
▪ Pierwszy polityczny rysunek w dziejach Ameryki i plan unii, który wyprzedził epokę o 20 lat
▪ Jak jeden generał zamienił pewny triumf w rzeź, i dlaczego rachunek trafił do Franklina
▪ Jak dobrowolnie zdobyć 150 wozów, gdy armia potrafi tylko grozić
▪ Fort w śniegu i najlepszy trik, żeby żołnierze przychodzili na modlitwy 
▪ Dlaczego mistrzostwo odbiera wolność, zamiast ją dawać
▪ Dzień, w którym Franklin wsiadł na statek „na kilka miesięcy” – i został za oceanem prawie osiemnaście lat

Nagrywam sam, własnym głosem, bez AI. Scenariusz powstawał z oryginalnych źródeł.

Chcesz dołączyć do Projektu Franklin?
Poznaj szczegóły programu i zarezerwuj bezpłatną, wstępną konsultację.
Kliknij i wybierz termin: https://www.porannik.pl/p/projekt-franklin

ŹRÓDŁA:
„The Autobiography of Benjamin Franklin” (domena publiczna, przekład własny z oryginału)
• „Plan of Union” oraz rysunek „Join, or Die” (Pennsylvania Gazette, 9 maja 1754), Founders Online
• „The Way to Wealth” / „Father Abraham’s Speech” (przedmowa do „Poor Richard Improved” na 1758), 1757, Founders Online
• biografie: Walter Isaacson, H.W. Brands, Carl Van Doren, J.A. Leo Lemay

Subskrybuj mój nowy kanał podcastowy Radek Budnicki na Spotify: znajdziesz tam moje solowe lekcje, refleksje i wywiady.

Jak młody emeryt ujarzmił piorun - i jak sława wciągnęła go z powrotem w świat

W 1748 roku Franklin oddał drukarnię obcemu człowiekowi, żeby wreszcie mieć czas na naukę. Kilka lat później był już jednym z najsłynniejszych ludzi świata - bo zabawka ze szkła i drutu doprowadziła go do czegoś, o co przez tysiąclecia zanoszono modły: do ujarzmienia pioruna. To opowieść o tym, co się dzieje, gdy w końcu robisz dokładnie to, co kochasz.

To dziewiąta część biografii Benjamina Franklina w podcaście „Lepiej Teraz”. Pierwsza połowa przełomowej dekady: od szklanej rurki, przez błyskawicę ściągniętą z nieba, po człowieka, którego całe miasto obsypuje urzędami, aż na horyzoncie pojawia się wojna.

W tym odcinku:
▪ Jak drukarz bez uniwersytetu wymyślił słowa, których fizyka używa do dziś
▪ Prawda o latawcu: nie było małego dziecka, a eksperyment mógł go zabić
▪ Dlaczego oddał za darmo wynalazek, który mógł uczynić go bogaczem (piorunochron)
▪ Sztuczka, dzięki której wyciągnął od Zgromadzenia pieniądze na pierwszy szpital w Ameryce
▪ Dlaczego „czas na naukę”, o który tak walczył, zaczął mu zjadać całe życie

Jeśli szukasz historii o tym, co się dzieje, gdy w końcu robisz to, co kochasz, Franklin przeszedł tę drogę 270 lat przed nami i zostawił dokładne notatki. Nagrywam sam, własnym głosem.

Chcesz dołączyć do Projektu Franklin?
Poznaj szczegóły programu i zarezerwuj bezpłatną, wstępną konsultację.
Kliknij i wybierz termin: https://www.porannik.pl/p/projekt-franklin

ŹRÓDŁA:

„The Autobiography of Benjamin Franklin” (domena publiczna, przekład własny z oryginału)

Biografie:
Walter Isaacson, H.W. Brands, Carl Van Doren, J.A. Leo Lemay, Joyce Chaplin, I. Bernard Cohenpisma i listy Franklina z Founders Online, National Archives - listy do Petera Collinsona (1747–1752), „Opinions and Conjectures” (1750),
List do Cadwalladera Coldena (29.09.1748)

Relacja z eksperymentu w Marly-la-Ville (10 maja 1752): 
Raport Thomasa-François Dalibarda dla Akademii Królewskiej Nauk oraz opis naocznego świadka, przeora Rauleta

Pennsylvania Gazette (19.10.1752), „Poor Richard Improved” (1753)
Relacja Josepha Priestleya, „The History and Present State of Electricity” (1767)

Subskrybuj mój nowy kanał podcastowy Radek Budnicki na Spotify: znajdziesz tam moje solowe lekcje, refleksje i wywiady.

Benjamin Franklin miał najlepiej prosperującą drukarnię w koloniach i w 1748 roku, w wieku 42 lat, oddał ją obcemu człowiekowi.

Nie sprzedał. Zbudował układ, w którym firma pracuje i płaci mu dalej, tylko bez niego.
Ten dochód przychodził punktualnie przez kolejnych 18 lat.
To ósma część biografii Benjamina Franklina w podcaście „Lepiej Teraz”. 

Opowieść o 12 latach, w których przestał budować własny interes i zaczął budować miasto, a potem wyszedł z firmy będąc na szczycie, nie na dnie, bo wiedział dokładnie, na co chce przeznaczyć odzyskany czas.

W tym odcinku:
▪ Jak wyglądała umowa z Davidem Hallem, czyli wyjście z własnej firmy w XVIII wieku
▪ Jak rozbroić wroga jedną prośbą: mechanizm, który Franklin nazwał pożyczoną książką
▪ Dlaczego odmówił patentu, który dałby mu monopol na ogrzewanie kolonii
▪ Jedna porażka, którą po prostu wyciął ze swojej autobiografii
▪ Dlaczego „czas to pieniądz” znaczy coś odwrotnego, niż się powszechnie uważa

Jeśli szukasz historii o wolności finansowej, wychodzeniu z operacyjnej roboty i zmiany w połowie życia, Franklin przeszedł tę drogę 270 lat przed nami i zostawił dokładne notatki.
Nagrywam sam, własnym głosem, bez użycia generatora lub klona głosu AI. 

Chcesz dołączyć do Projektu Franklin?
Poznaj szczegóły programu i zarezerwuj bezpłatną, wstępną konsultację.
Kliknij i wybierz termin: https://www.porannik.pl/p/projekt-franklin

Postaw mi kawę:
https://suppi.pl/lepiejteraz

Zostań Mecenasem i współtwórz ten podcast: 
https://patronite.pl/podcastlepiejteraz

Subskrybuj mój nowy kanał podcastowy Radek Budnicki na Spotify: 
znajdziesz tam moje solowe lekcje, refleksje i wywiady.

ŹRÓDŁA: 
•„The Autobiography of Benjamin Franklin” (domena publiczna, przekład własny z oryginału)
• pisma i listy Franklina z Founders Online, National Archives - „Plain Truth” (1747), „Advice to a Young Tradesman” (1748), list do Petera Collinsona (28.03.1747), listy do Cadwalladera Coldena (1745, 1748)
• Pennsylvania Gazette (1735)
• biografie: Walter Isaacson, H.W. Brands, Carl Van Doren, J.A. Leo Lemay, Joyce Chaplin.